يافتند « 5 » . چون تجاوز مسيحيان بالا گرفت سلطان ترجيح داد با شورشيان راه مدارا در پيش گيرد و ميانشان توافق شد كه آنان در وادى اش بمانند و تحت فرمان او باشند . پس از قتل ابن المحروق ، حاجب ابو النعيم رضوان النصرى به وزارت رسيد و فتنه‌ها بغنود و امور به گونه‌اى به آرامش گراييد . ولى ابن الاحمر ، ابو عبد الله محمد بن اسماعيل از اينكه مسيحيان همواره منتظر فرصت هستند تا به مملكت او دستبرد زنند بيمناك بود . پس چنان ديد كه از بنى مرين يارى طلبد . در اين روزها روابط ميان غرناطه و فاس حسنه بود . بنى مرين چون به امور داخلى خود مشغول بودند جزيره و دژهاى آن را در سال 712 ه به ابو عبد الله محمد بن اسماعيل ( محمد چهارم ) واگذار كردند . چون فشار مسيحيان بر غرناطه افزون شد ابو عبد الله محمد بن اسماعيل جزيره را در سال 729 ه به پادشاه مغرب ابو سعيد بازپس داد تا براى نيروهايى كه از آن سوى دريا مىآيند پايگاهى باشد . ولى مسيحيان بيشتر دژهاى آن را گرفتند و راه عبور بخصوص بعد از از دست دادن جبل طارق پر از مخاطرات شد . محمد بن اسماعيل در اواخر سال 732 ه از دريا گذشت و به مغرب آمد تا به فاس رود از سلطان مغرب سلطان ابو الحسن على بن عثمان بن ابى يعقوب المرينى يارى طلبد . سلطان او را به گرمى پذيرا شد . ابن الاحمر اوضاع اندلس را براى او بازگفت و از عواقب سقوط جبل طارق و قطع رابطهء ميان دو مملكت او را آگاه ساخت و خواست تا به يارىاش برخيزد . واقع اين است كه استيلاى مسيحيان بر جبل طارق در سال 709 ه / 1310 م براى اندلس از آن پس كه شهرهاى مهم آن سقوط كرده بود فاجعه‌اى عظيم بود و فرمانرواى غرناطه از آيندهء كشور خود به بيم افتاده بود . براى من ميسر شد كه اين صخرهء عظيم و هولناك را از نزديك ببينم . مسلمانان در نيمهء قرن ششم هجرى هنگامى كه خليفهء موحدين عبد المؤمن بن على به مغرب مىآمد بار ديگر استحكاماتى در آن به‌وجود آوردند و خليفه آن را جبل الفتح ناميد ، اين استحكامات هنوز در ناحيهء شمالى آن بر فراز

--> ( 5 ) . الاحاطه ج 1 / ص 544 . بيره ، به اسپانيائى areV شهرى است مستحكم در شمال شرقى المريه در نزديكى دريا .